چرا بعضی افراد در تشخیص سمت چپ و راست اشتباه می‌کنند؟

تشخیص سمت چپ و راست و اشتباه کردن آن یک مشکل علمی می‌باشد، که برای بسیاری از افراد تبدیل به مشکلی آزاردهنده شده است. اگر راننده تاکسی باشید، اهل ورزش‌هایی مانند یوگا باشید یا حتی اگر یک آدم معمولی باشید که کسی در خیابان آدرس مکانی را از شما بپرسد،‌ آن وقت است که اهمیت تشخیص سمت چپ و راست معلوم می‌شود. شاید فکر کنید این موضوع مربوط به هوش و یادگیری شما است، اما باید این نوید را به شما بدهیم که بسیاری از افراد باهوش هم این اشتباه را به طور مداوم مرتکب می‌شوند.

 بعضی افراد برای آنکه چپ و راست خود را با هم اشتباه نگیرند، علامت‌هایی برای خود تعیین می‌کنند. مثلا افراد متاهل در ذهن خود این نشانه را می‌گذارند: «آن دستی که حلقه دارد، دست چپ است.»، یا بچه‌های مدرسه‌ای راست دست، این نشانه را برای خود در نظر می‌گیرند: «دستی که مداد را با آن می‌گیرم و می‌نویسم، دست راست است.» و نشانه‌های مشابه دیگری که اگر هر یک از ما در تشخیص چپ و راست خود دچار مشکل باشیم، ممکن است برای خود تعیین کنیم.

تشخیص سمت چپ و راست

 چرا در تشخیص سمت چپ و راست اشتباه می‌کنیم؟

حالا سوال اصلی این است که اصلا چرا باید چپ و راست را اشتباه بگیریم؟ چرا زمانی که قرار است به سرعت به یک راننده بگوییم به یک سمت بپیچد، یا در چشم پزشکی جهت علامت‌های سنجش بینایی را اعلام کنیم، زبانمان بند می‌آید و با خودمان می‌گوییم چپ بود یا راست؟ و در نهایت ترجیح می‌دهیم جهت را با دست خود به طرف مقابل نشان دهیم؟ اصلا مگر چپ و راست چه تفاوتی با بالا و پایین دارد؟ چرا هیچ وقت بالا و پایین را با هم اشتباه نمی‌گیریم اما در تشخیص سمت چپ و راست مشکل داریم؟

 به نظر می‌رسد که در مورد این موضوع،‌ دو مورد متمایز کننده وجود دارد. اولین موضوع گیج کننده آن است، که ما معمولا در اولین قدم جهت‌ها را با چشم خود تشخیص می‌دهیم و برای اعلام آن به یک نفر، باید خودمان را جای آن یک نفر بگذاریم. از آنجا که جهت بالا و پایین از هیچ مکانی برای هیچ یک از افراد تغییر نمی‌کند، اما جهت چپ و راست برای افرادی که روبه‌روی شما ایستاده‌اند متفاوت است، تشخیص آن کمی گیج کننده می‌شود.

 از سوی دیگر، تمایز بین چپ و راست کمی دشوارتر از تمایز بین بالا و پایین است و هیچ قانونی همچون قانون فیزیکی جاذبه که بر بالا یا پایین بودن اجسام دلالت دارد، در جهت‌های چپ و راست بیان نشده است.

افرادی که چپ و راست خود را اشتباه می‌کنند، در دنیا چند نفرند؟

براساس تحقیقات علمی صورت گرفته در جهان، تعداد افرادی که در تشخیص سمت چپ و راست خود دچار مشکل هستند بسیار زیاد است. پس اگر شما از آن دسته‌ای هستید که در تشخیص چپ و راست دقیق عمل می‌کنید،‌ به شما تبریک می‌گوییم.

 نتایج اولین مطالعه گسترده‌ای که در این زمینه صورت گرفت، در دهه ۱۹۷۰ منتشر شد. جامعه هدف این تحقیق که با نام گرگ در سال ۱۹۷۳ انجام شد، تعدادی از پزشکان و همسرانشان بودند. نتیجه این مطالعه نشان داد که ۸/۸ درصد از آقایان و ۱۷/۵ درصد از خانم‌ها در زندگی روزمره خود سمت چپ و راست را اشتباه می‌کنند و برای تشخیص آن دچار سردرگمی می‌شوند.

تحقیق دیگری نیز با نام McMonnies در سال ۱۹۹۰ در استرالیا انجام شد و نشان داد که حدود یک سوم از افراد هنگامی که در روزمره خود سمت چپ و راست را اشتباه می‌کنند، دچار احساس ناامیدی و سردرگمی می‌شوند.

تشخیص سمت چپ و راست

 آیا اشتباه در تشخیص چپ و راست ضرر و زیانی دارد؟

 هرچند که بسیاری از تشخیص‌های اشتباه در سمت چپ و راست،‌ بی ضرر هستند و مشکل خاصی برای کسی ایجاد نمی‌کنند، بلکه تنها ممکن است زمان افراد را در انتخاب مسیرها تلف کند،‌ اما اشتباه کردن در این زمینه می‌تواند ضررهای جبران ناپذیری نیز داشته باشد.

زمانی که دانشمندان برای نخستین بار به فکر تحقیق درباره این موضوع افتادند، یک پزشک جراح با تشخیص اشتباه در جهت چپ و راست بدن بیمار، جراحی نادرستی انجام داده و بیمار را به دردسر انداخته بود.

 این داستان هنوز هم در محیط‌های پزشکی اتفاق می‌افتد و نه تنها بیماران،‌ بلکه پزشکان را نیز دچار دردسر می‌کند. یکی از مواردی که در دنیا به آن زیاد اشاره شده، اشتباهی است که در جراحی سال ۲۰۰۰ در یکی از بیمارستان‌های جنوب ولز اتفاق افتاد. در این جراحی پزشک به جای انجام جراحی روی کلیه چپ، کلیه راست بیمار را جراحی کرد و این اتفاق در نهایت منجر به مرگ بیمار در سال ۲۰۰۴ شد.

 هر چند که تشخیص سمت چپ و راست آن‌قدرها هم پیچیده نیست، اما پزشکان و جراحان معمولا فشار روحی زیادی را برای تشخیص صحیح این جهت‌ها هنگام مواجهه با یک بیمار تحمل می‌کنند. همین حساسیت و فشار روحی بالا نیز بعضا باعث ایجاد خطا و اشتباه در این زمینه می‌شود. حتی در تحقیقی که روی دانشجویان پزشکی انجام شد، این دانشجویان اعلام کردند که برای تشخیص سمت چپ و راست خود هنگام آزمون‌های پزشکی، دچار سردرگمی می‌شوند و احساس ناامنی می‌کنند.

 به همین دلیل است که معمولا پیش از جراحی‌های سنگین، از نشانه‌های واضح جانبی برای نشان دادن جهت پزشک و بیمار استفاده می‌شود. همچنین پیش از جراحی ارگان‌هایی که در هر دو طرف بدن وجود دارند، معمولا سمتی که قرار است جراحی صورت گیرد، از پیش برای پزشکان و جراحان به طور واضح مشخص می‌شود تا احتمال هر گونه خطا یا اشتباه ناشیانه از بین برود.

 هنگام تشخیص سمت چپ و راست چه اتفاقی در مغز می‌افتد؟

 جالب است بدانید که تشخیص جهت چپ و راست بیش از آنکه مربوط به یادگیری باشد،‌ مربوط به عملکرد مغزی است. مطالعات علمی نشان می‌دهد که تشخیص چپ و راست به سه گوشه ناحیه سینوسی در عضله‌های دیواری مغز مربوط می‌شود و این ناحیه از مغز برای تشخیص تمایز بین چپ و راست بسیار مهم است.

 آسیب رسیدن به این قسمت از مغز می‌تواند باعث ایجاد سندرمی موسوم به گرستمن شود که یک بیماری عصبی نادر با چهار ویژگی بارز است:

۱- عدم توانایی در تشخیص انگشتان دست

۲- عدم توانایی در نوشتن

۳- سردرگمی و اشتباه در انجام عملیات ساده ریاضی

۴- گیج شدن و اشتباه کردن در تشخیص سمت چپ و راست

 دانشمندان علوم اعصاب از تکنیک‌های مختلفی برای بررسی اینکه آیا سه گوشه ناحیه سینوسی مغز در اشتباه کردن جهت چپ و راست نه تنها در افراد مبتلا به سندرم گرستمن، بلکه بر افراد سالم نیز تاثیر دارند یا خیر، استفاده کرده‌اند. 

 گروهی از دانشمندان دانشگاه دورهام انگلستان، با استفاده از تکنیکی موسوم به برانگیزش مکرر ترانس مغناطیسی (rTMS) به بررسی تاثیر و نقش سه گوشه ناحیه سینوسی مغز در تشخیص اشتباه سمت چپ و راست پرداختند.

در این تکنیک از یک سیم پیچ مغناطیسی برای برقراری جریان الکتریکی کوتاه استفاده می‌شود تا مغز در مناطق خاصی تحریک شود. این کار می‌تواند عملکرد قسمتی از مغز را تحریک یا مهار کند. پس از انجام این آزمایش، محققان دریافتند که پس از اجرای این تکنیک بر قسمت چپ سه گوشه ناحیه سینوسی مغز اشتباه کردن در تشخیص چپ و راست شدت می‌گیرد. بنابراین به این نتیجه رسیدند، که اختلال در عملکرد این ناحیه از مغز باعث سردرگمی برای تشخیص سمت چپ و راست خواهد شد.

در سال ۲۰۱۵ نیز، گروهی دیگر از دانشمندان نروژی از تکنیکی به نام تصویربرداری رزونانس مغناطیسی تابعی (fMRI) برای تشخیص علت سردرگمی افراد برای جهت‌های چپ و راست استفاده کردند. دانشمندان با استفاده از این تکنیک و به وسیله رزونانس مغناطیسی مناطقی از مغز را که با دریافت اکسیژن بیش‌تر، فعال‌تر می‌شوند شناسایی کردند.

 شرکت‌کنندگان این آزمایش باید در یک اسکنر fMRI در بیمارستان دراز می‌کشیدند و به تصاویری خیره می‌شدند. این تصاویر دست‌هایی را نشان می‌داد که به جهت‌های مختلفی اشاره می‌کردند. شرکت‌کنندگان باید مشخص می‌کردند که آیا دست نشان داده شده، یک دست راست است یا چپ؟ تجزیه و تحلیل داده‌ها نشان داد که سمت راست سه گوشه ناحیه سینوسی مغز و مناطق اطراف آن در حین این کار دچار تناوب می‌شوند.

 مطالعات نشان می‌دهد که در فرآیندهای مربوط به زبان مانند پردازش‌های بی‌صدا و خواندن کلمات، حافظه و همچنین شناخت فضایی، سه گوشه ناحیه سینوسی مغز دخالت بسیاری دارد. به نظر می‌رسد که این ناحیه از مغز، فرآیندهای مختلف را برای هدایت فعالیت‌های ما ادغام می‌کند.

از آنجایی که تقسیم دو جهت به چپ و راست به فرآیند کلامی، حافظه و پردازش مکانی نیاز دارد و ادغام این فرآیندها با یکدیگر می‌تواند باعث تشخیص صحیح جهت چپ و راست شود، بنابراین سه گوشه ناحیه سینوسی مغز تاثیر مستقیمی در این جریان دارد.

تشخیص سمت چپ و راست

چگونه با گیج شدن در تشخیص چپ و راست مقابله کنیم؟

 آن‌طور که دانشمندان اثبات کرده‌اند،‌اغلب ما در زمان‌هایی که دچار استرس و اضطراب هستیم،‌ جهت چپ و راست خود را گم می‌کنیم. بنابراین یک ایده خوب برای مقابله با مشکل گیج شدن در تشخیص سمت چپ و راست آن است که آرامش خود را حفظ کنیم و از عوامل استرس‌زا دوری کنیم.

همچنین زمانی که به جهت چپ یا راست خود شک می‌کنید و احساس گیجی می‌کنید، می‌توانید از یک ترفند قدیمی معروف استفاده کنید. قدیمی‌ترها، برای آن‌که جهت خود را پیدا کنند،‌ شکل L را که حرف اول کلمه Left به معنای سمت چپ است، با انگشت اشاره و شست خود می‌ساختند. دستی که شکل صحیح این حرف را ایجاد می‌کرد دست چپ بود. 

اگر شما هم از آن دسته افرادی هستید که در تشخیص سمت چپ و راست خود دچار مشکل می‌شوید و در بسیاری از موارد خودتان هم به این سردرگمی خود می‌خندید، بهتر از برای مدتی یک علامت همیشگی پیدا کنید تا جهت‌ها در ذهن شما تثبیت شود و اگر در یک لحظه فراموش کردید، از آن علامت برای پیدا کردن چپ و راست خود استفاده کنید.

80%
  • کاربردی

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.